Crypto belasting 2026: zo geef je Bitcoin en altcoins aan bij de Belastingdienst

Laatst bijgewerkt: 2 september 2026. Geldig voor de aangifte over belastingjaar 2025 (voorjaar 2026) en belastingjaar 2026 (voorjaar 2027), inclusief de tegenbewijsregeling, DAC8 en de stand van zaken rond het nieuwe box 3-stelsel.

Ja, altijd. Je bent wettelijk verplicht al je cryptovaluta op te geven, ook als je onder het heffingsvrij vermogen blijft en dus geen belasting betaalt. De Belastingdienst rekent zelf uit of je iets verschuldigd bent.

Vrijwel altijd in box 3 (sparen en beleggen). Alleen als je activiteiten verder gaan dan normaal vermogensbeheer, zoals professioneel minen, salaris in crypto of handelen met aantoonbare extra arbeid, verschuift (een deel) naar box 1.

De waarde in euro's op 1 januari om 00:00 uur van het belastingjaar: de peildatum. Wat de koers de rest van het jaar doet, telt voor het forfait niet mee.

Alleen als je totale box 3-vermogen (spaargeld, beleggingen, crypto en overige bezittingen, minus schulden) op 1 januari boven het heffingsvrij vermogen uitkomt. Daarboven betaal je 36% belasting over een fictief rendement.

Bron: Belastingdienst. Controleer de actuele bedragen voor je aangifte doet.

Drie ontwikkelingen bepalen hoe je de komende jaren met crypto en belasting omgaat.

• DAC8: de Belastingdienst ziet je saldo's. Sinds 1 januari 2026 zijn alle cryptodienstverleners in de EU verplicht om identiteit, saldo's en transacties van hun klanten vast te leggen en te rapporteren. De eerste rapportage over 2026 moet uiterlijk 31 januari 2027 bij de belastingautoriteiten liggen, die de gegevens onderling uitwisselen. Via het OESO-kader CARF sluiten ook landen buiten de EU aan. Saldo's bij Bitvavo, Kraken, Binance of Bybit komen dus automatisch bij de Belastingdienst terecht.
• Tegenbewijsregeling: lager werkelijk rendement telt. Was je werkelijke rendement over je hele box 3-vermogen lager dan het fictieve rendement? Dan mag je sinds de aangifte over 2025 direct in de aangifte uitgaan van dat lagere werkelijke rendement. Voor crypto-bezitters die een slecht jaar hadden, kan dat flink schelen. Verderop leggen we uit hoe dit werkt.
• Box 3 op basis van werkelijk rendement: nog niet. Het kabinet wil box 3 per 1 januari 2028 omvormen naar een heffing op werkelijk rendement, inclusief koerswinsten op crypto. De Tweede Kamer nam het wetsvoorstel in februari 2026 aan, maar de Eerste Kamer heeft de stemming uitgesteld tot een aanpassing (novelle) is behandeld. Die presenteert het kabinet op Prinsjesdag 2026; behandeling in de Eerste Kamer wordt pas in 2027 verwacht. Voor de aangiften over 2025 en 2026 blijft het fictieve rendement op de peildatum dus leidend.

Zodra het nieuwe stelsel definitief is, werken we deze gids bij.

Als je één ding onthoudt, dan dit: box 3 werkt met een peildatum. De Belastingdienst maakt één keer per jaar een momentopname van je totale vermogen, en wel op 1 januari om 00:00 uur van het belastingjaar. Doe je in het voorjaar van 2026 aangifte over 2025, dan geldt de waarde op 1 januari 2025. Doe je in 2027 aangifte over 2026, dan is de peildatum 1 januari 2026.

Voor crypto-bezitters is dat een opluchting. De markt is extreem volatiel en misschien handel je wekelijks, maar voor het fictieve rendement in box 3 maakt dat niet uit. Individuele winsten en verliezen gedurende het jaar tellen niet mee.

Voorbeeld: op 1 januari heb je 1 bitcoin in je wallet met een waarde van € 75.000. In de zomer stijgt de koers naar € 110.000; je verkoopt niet. In november zakt de koers naar € 60.000. In je aangifte vul je gewoon € 75.000 in. De piek en de dip laat de Belastingdienst koud.

Eén nuance: is je werkelijke rendement over het hele jaar lager dan het fictieve rendement, bijvoorbeeld door zo'n koersdaling? Dan kun je een beroep doen op de tegenbewijsregeling. Daarvoor moet je wél je koersresultaat over het hele jaar bijhouden.

Nederland verdeelt inkomen en vermogen over drie boxen. De angst dat je belasting betaalt over elke gerealiseerde winst is meestal onterecht: voor veruit de meeste crypto-bezitters valt crypto in box 3.

Koop je crypto en houd je die aan in de verwachting dat ze meer waard wordt, dan ben je in de ogen van de Belastingdienst een particuliere belegger. Dat heet 'normaal vermogensbeheer'. In box 3 betaal je geen belasting over je daadwerkelijke winst. Of je nu € 500 of € 50.000 winst maakt door op het juiste moment te verkopen, de fiscus belast die winst niet direct. Zij telt al je bezittingen op de peildatum bij elkaar op en rekent daarover een fictief rendement.

Ook een gelukkige gok blijft box 3. Stopte je € 1.000 in een memecoin en werd dat € 100.000? Speculeren en geluk hebben horen bij beleggen.

Box 1 komt in beeld als je activiteiten de grens van normaal vermogensbeheer overschrijden. De Belastingdienst spreekt dan van 'resultaat uit overige werkzaamheden' of winst uit onderneming, met tarieven tot 49,5%. Dat gebeurt in drie situaties:

• Handelen met een structureel voordeel. Veel kopen en verkopen maakt je nog geen ondernemer. Je valt pas in box 1 als je door eigen arbeid structureel meer rendement haalt dan een gewone belegger, bijvoorbeeld met voorkennis, zelfgebouwde tradingbots of een professioneel opgezette handelsoperatie. Die lat ligt in Nederland hoog.
• Salaris of facturen in crypto. Krijg je (een deel van) je loon in bitcoin, of laat je als zzp'er een factuur in ether uitbetalen? Dan is de eurowaarde op het moment van ontvangst gewoon inkomen in box 1. Daarna schuift het door naar je vermogen in box 3.
• Professioneel minen. Een enkele videokaart op zolder is geen probleem; de Belastingdienst gaat ervan uit dat de kosten de opbrengst overtreffen. Een commerciële mining-operatie die structureel winst maakt, is een onderneming.

Heb je naast je crypto gewoon een baan of bedrijf en geen methode om altijd te winnen, dan zit je veilig in box 3. De rest van deze gids gaat daarvan uit.

Crypto valt in box 3 onder 'overige bezittingen', samen met aandelen en obligaties. De Belastingdienst rekent daarover een fictief rendement van 5,88% (2025) of 6,00% (2026) en belast dat rendement met 36%. Het heffingsvrij vermogen wordt naar rato toegepast op de grondslag.

Voorbeeld (belastingjaar 2025, geen fiscaal partner): je hebt op 1 januari 2025 voor € 100.000 aan crypto en verder geen vermogen of schulden.

1. Fictief rendement: 5,88% van € 100.000 = € 5.880.
2. Belastbaar deel: € 100.000 min € 57.684 heffingsvrij vermogen = € 42.316, oftewel 42,3% van je grondslag.
3. Belastbaar rendement: 42,3% van € 5.880 = € 2.488.
4. Belasting: 36% van € 2.488 = circa € 896.

Als vuistregel betaal je in 2025 ongeveer 2,1% en in 2026 ongeveer 2,2% over het deel van je crypto boven het heffingsvrij vermogen. Heb je ook spaargeld, dan telt dat mee met een veel lager forfait van ruim 1%. De aangifte-omgeving rekent dit automatisch voor je uit.

Na een reeks uitspraken van de Hoge Raad (het Kerstarrest van 2021 en de arresten van juni 2024) mag de Belastingdienst niet méér belasten dan je werkelijke rendement. Daarom bestaat de tegenbewijsregeling. Sinds de aangifte over 2025 kun je direct in de aangifte je werkelijke rendement opgeven; voor eerdere jaren gebruik je het formulier 'Opgaaf werkelijk rendement'.

Zo werkt het:

• Het gaat om je hele box 3-vermogen over het hele jaar: rente, dividend en huur, plus alle koerswinst en koersverlies. Ook ongerealiseerde waardeveranderingen tellen mee.
• Is dat werkelijke rendement lager dan het fictieve rendement, dan betaal je belasting over het werkelijke rendement.
• Het heffingsvrij vermogen vervalt als je van de regeling gebruikmaakt. Kosten mag je niet aftrekken, behalve rente op box 3-schulden.
• Een negatief rendement levert geen teruggaaf op en mag je niet verrekenen met andere jaren.

Voor crypto is dit relevant in een dalend jaar. Stond je portfolio op 1 januari 2026 lager dan op 1 januari 2025 en had je verder weinig ander vermogen, dan is je werkelijke rendement over 2025 waarschijnlijk negatief en betaal je over dat jaar geen box 3-belasting. De keerzijde: je moet je waarde aan het begin én het eind van het jaar en je stortingen en opnames kunnen onderbouwen. Een crypto tax tool of de jaaroverzichten van je exchange zijn daarvoor onmisbaar. Reken vooraf na of de regeling voordeel oplevert, want zonder heffingsvrij vermogen kan een klein positief rendement juist ongunstiger uitpakken.

Veel crypto-bezitters doen meer dan kopen en bewaren. Voor particuliere beleggers verandert dat de aangifte nauwelijks.

• Staking-rewards. Gestakete munten en de ontvangen rewards tellen mee in je waarde op de peildatum. Er is geen aparte regel: je telt op wat er op 1 januari op je staking-account staat. Alleen een professioneel opgezette validator- of node-onderneming kan richting box 1 gaan.
• Lending (DeFi en CeFi). Het uitgeleende bedrag plus de rente die je tot 1 januari hebt ontvangen, is onderdeel van je box 3-vermogen. Vergeet uitstaande vorderingen niet: geld dat je hebt uitgeleend en nog moet terugkrijgen, telt ook mee.
• Airdrops en forks. De waarde op de peildatum telt mee in je crypto-vermogen. Alleen als je voor de airdrop hebt gewerkt, bijvoorbeeld door tests uit te voeren of het netwerk te promoten, kan de ontvangst als inkomen in box 1 belast worden.

Twijfel je over liquidity-pool tokens, leverage trading of NFT's? Lees ons artikel over leverage traden met crypto in Nederland of raadpleeg een belastingadviseur.

Pak een notitieblok of een lege spreadsheet en werk de stappen af. Meestal ben je binnen een half uur klaar.

De Belastingdienst wil de totale waarde van al je crypto weten. Een veelgemaakte fout: de apps op je telefoon opgeven en de oude hardware wallet in een la vergeten. Maak een lijst van alle plekken waar je op 1 januari crypto had:

• Exchanges: Nederlandse platformen zoals Bitvavo, Froy en Coinmerce, maar ook buitenlandse beurzen zoals Kraken, Coinbase, Binance of Bybit EU.
• Hardware wallets: Ledger, Trezor, SafePal en andere cold storage. Draai je een eigen bitcoin node? Ook de wallet die daaraan hangt telt mee.
• Software wallets: MetaMask, Trust Wallet, Phantom en andere Web3-wallets waarmee je swapt of NFT's koopt.

• Via je exchange. De meeste exchanges bieden een jaaroverzicht of fiscaal rapport met je portfoliowaarde op 1 januari. Dat is de makkelijkste route.
• Zelf opzoeken. Voor hardware en software wallets zoek je de koers op via CoinMarketCap, CoinGecko of onze eigen koersenpagina. Gebruik de historische data rond 1 januari.

De Belastingdienst schrijft voor dat je de koers op de peildatum hanteert van het platform dat je gebruikt. Heb je crypto in eigen beheer, kies dan één betrouwbare bron en gebruik die consequent. Cherry-picken van de laagste koers per munt op verschillende platformen mag niet.

De aangifte accepteert alleen euro's. Staat je waarde in dollars (of in USDT of USDC)? Reken om met de EUR/USD-koers van 1 januari, bijvoorbeeld via de Europese Centrale Bank. Je overzicht ziet er dan ongeveer zo uit:

1. Log in op Mijn Belastingdienst en start je aangifte inkomstenbelasting.
2. Ga naar 'Bankrekeningen en andere bezittingen' (box 3).
3. Vink 'Overige bezittingen' aan. Crypto valt niet onder contant geld of banktegoeden.
4. Vul als omschrijving 'Cryptovaluta' in.
5. Vul de totale waarde in euro's in die je in stap 3 hebt berekend.

Je hoeft dus niet elke munt, wallet of exchange apart te benoemen. Eén regel met het totaalbedrag volstaat. Bewaar je overzicht en de bijbehorende exports wel, voor het geval de Belastingdienst vragen stelt.

Je betaalt in box 3 pas belasting als je totale vermogen op 1 januari boven het heffingsvrij vermogen uitkomt: € 57.684 over 2025 en € 59.357 over 2026, per persoon. Met fiscaal partner geldt het dubbele. Heb je bijvoorbeeld € 20.000 spaargeld en € 15.000 aan crypto, dan zit je met € 35.000 ruim onder de grens en betaal je nul euro box 3-belasting.

Heb je geld geleend om crypto te kopen, of gebruik je margin trading waarbij je daadwerkelijk een lening aangaat? Dan mag je die schuld aftrekken van je box 3-bezittingen, voor zover die boven de schuldendrempel van € 3.800 per persoon (€ 7.600 met partner) uitkomt. Futures die in cash worden afgerekend zijn geen schuld; lees meer in ons artikel over leverage trading in Nederland.

Heb je crypto verspreid over meerdere exchanges en DeFi-wallets en honderden keren gehandeld, gestaked of geswapt? Dan is handmatig rekenen monnikenwerk. Tools zoals Blockpit, Koinly en CoinTracking koppel je via een read-only API aan je exchanges; publieke wallet-adressen plak je erin. De software kan geen crypto verplaatsen, maar leest alleen je geschiedenis uit en berekent de waarde op 1 januari, vaak in een rapport dat aansluit op de Nederlandse aangifte.

Sinds de tegenbewijsregeling is zo'n tool dubbel nuttig: je hebt dan ook je waarde aan het einde van het jaar en je stortingen en opnames op een rij, precies wat je nodig hebt om een lager werkelijk rendement te onderbouwen. Voor een paar tientjes per jaar bespaar je uren werk en heb je direct bewijs in handen.

Crypto opgeven hoeft geen hoofdpijndossier te zijn. Onthoud de gouden regel: de peildatum van 1 januari om 00:00 uur is heilig. Tel de waarde van al je wallets en accounts op dat moment bij elkaar op in euro's en vul het totaal in box 3 in onder 'Overige bezittingen'. Had je een slecht jaar, kijk dan of de tegenbewijsregeling je belasting verlaagt.

De tijd van onzichtbaar digitaal geld is voorbij. Door DAC8 en de Europese MiCA-vergunningplicht kijkt de Belastingdienst mee bij elke exchange met Europese klanten. Verzwijgen levert op termijn meer stress en mogelijk boetes op dan netjes invullen. En voor de meeste beleggers is er geen reden tot paniek: dankzij het heffingsvrij vermogen betaal je vaak niets.

• Leverage traden met crypto in Nederland: regels, risico's en alternatieven.
• Wat is leverage trading?: uitleg van hefboom, margin en liquidatie.
• Zelf een bitcoin node draaien met een Raspberry Pi 5: bewaar en verifieer je bitcoin zonder tussenpartij.
• MEXC stopt in Nederland: haal je tegoed vóór 31 oktober 2026 weg.
• Actuele cryptokoersen: bepaal de waarde van je portfolio op de peildatum.

Bronnen: Belastingdienst over cryptovaluta, Belastingdienst over box 3, Belastingdienst over DAC8 en Rijksoverheid over box 3.