FIU kan geld van je cryptobeurs vijf werkdagen vasthouden, bezwaar kan niet
Sinds 1 juli kan FIU-Nederland een bank of cryptobeurs vragen een betaling maximaal vijf werkdagen niet uit te voeren. De instelling moet je meteen laten weten dat je geld vaststaat, maar mag niet zeggen waarom. Bezwaar maken kan niet.
De bevoegdheid staat in artikel 17a van de Wwft, de wet die banken en cryptobedrijven verplicht ongebruikelijke transacties te melden. FIU-Nederland is de overheidsdienst die die meldingen verzamelt en analyseert. FIU staat voor Financiële Inlichtingen Eenheid.
De dienst mag vragen om een opschorting, het tijdelijk stilleggen van een betaling, als haar eigen analyse aanwijzingen oplevert voor witwassen of het financieren van terrorisme. Dat kan ook als een buitenlandse FIU, een buitenlandse financiële-inlichtingendienst, erom vraagt.
Vijf werkdagen, tien bij een buitenlands verzoek
In het kort
- Vraagt een buitenlandse FIU om de opschorting, dan loopt de termijn op tot tien werkdagen.
- Is de betaling al uitgevoerd, dan zet de instelling een bedrag ter grootte van de transactie vast op de rekening.
- FIU-Nederland verwacht de bevoegdheid vooral te gebruiken voor transacties via banken, cryptobeurzen en betaaldiensten.
De termijn begint op het moment dat de bank of cryptobeurs de betaling tegenhoudt. Een opschorting die maandag om 12.00 uur begint, eindigt de week erop maandag om 11.59 uur. Nationale feestdagen tellen niet mee als werkdag.
FIU-Nederland moet het verzoek intrekken zodra de opschorting niet meer nodig is. Gebeurt dat niet, dan komt het geld na afloop van de termijn vanzelf vrij.
Wat er met de rest van je saldo gebeurt
Een opschorting raakt een of meer transacties, niet je hele rekening. Geld dat na de start van de opschorting binnenkomt, valt daar niet onder en kun je gewoon gebruiken. Staat er niet meer op de rekening dan het opgeschorte bedrag, dan kun je in de praktijk toch even niet bij je saldo.
Veel betalingen gaan tegenwoordig vrijwel direct. Was de transactie al uitgevoerd toen het verzoek binnenkwam, dan blokkeert de instelling een bedrag van dezelfde omvang uit het saldo van dat moment.
Geen bezwaar, geen schadeclaim
Je kunt geen bezwaar maken. De bank of cryptobeurs aansprakelijk stellen voor je schade kan evenmin: de wet sluit dat uit voor instellingen die een verzoek van FIU-Nederland opvolgen. De wetgever heeft de looptijd vanwege de impact bewust op vijf werkdagen gehouden, schrijft FIU-Nederland in een toelichting voor klanten en melders.
Na afloop van de termijn kan een opsporingsdienst of het Openbaar Ministerie, de overheidsinstantie die verdachten vervolgt, alsnog beslag leggen op het geld. Dat betekent dat zij het geld juridisch blokkeren. Bij een verzoek namens het buitenland kan dat via een Europees bevriezingsbevel, een bevel om het geld in Europa te blokkeren.
Je bank kijkt naar meer dan het bedrag
Crypto Insiders zocht uit dat er geen bedrag is waarboven een Nederlandse bank automatisch ingrijpt. Banken beoordelen het risico per klant en kijken of een betaling past bij wat zij over die klant weten: 50.000 euro kan goed verklaarbaar zijn, terwijl een lager bedrag vragen oproept.
Wie jaren geleden 15.000 euro inlegde en nu veel meer terugkrijgt, kan dat verschil meestal aantonen met bankafschriften van de oorspronkelijke storting en het transactieoverzicht van de beurs. Heb je tussendoor coins naar een eigen wallet of een ander platform gestuurd, dan is het lastiger om de volledige route van het geld aan te tonen.
Vanaf 10 juli 2027 verhuist de bevoegdheid om betalingen op te schorten naar de Implementatiewet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme. Die wet vervangt de Wwft en wijkt op onderdelen af van de huidige regeling. FIU-Nederland zegt daar later meer over te publiceren.